Balkan Experience – New Projects by Dušan Simić

Resurgent Balkan interest in the RAF & Balkan Air Force of WW2 and pilots of the Battle of Britain.


A full translation in Serbian can be found at the end of this article.

Verzija teksta na srpskom jeziku se nalazi pri kraju ovog članka.



The Royal Air Force in the Balkans 1941 – 1945



                     Hurricane Mark IV No. 6 Squadron RAF at Prkos, Yugoslavia


From 1941, the 2nd Royal Yugoslav Air Force Squadron was attached to No. 230 Squadron RAF, active in North Africa  and the Western Desert. It flew almost 1000 combat missions against enemy submarines and for shipping protection duties off the coast of North Africa. By mid-1943, following the capture of southern Italy, Allied aircraft started to regularly undertake missions targeting enemy air bases and aircraft over the Balkans. Hundreds of former Royal Yugoslav Air Force personnel had joined the Royal Air Force after they had escaped to Greece and on to Egypt following the Axis invasion in 1941. Some Yugoslav airmen served with the Soviet Air Force.

The first Yugoslav manned squadron was No. 352 (Yugoslavian) Squadron RAF, formed in Libya on 22nd April 1944.

On 7th June 1944 “The Balkan Air Force” (BAF) was formed to support Yugoslav partisans and was part of No. 281 Wing, Royal Air Force based at Bari, in Italy, eventually consisting of 11 squadrons, including Nos. 6; 25; 37; 39; 213; 267; 351; 352; 1435; Royal Air Force; 13 squadron RHAF (Greek) and 60th TC Group USAAF.

On 1st July 1944, No. 351 (Yugoslavian) Squadron RAF was formed in Libya flying Hurricanes in missions over Italy and Yugoslavia.


Yugoslav partisans learning to maintain Supermarine Spitfire Mark V Cs, under the supervision of RAF ground crew members at Torre Canne, near Brindisi, Italy. The aircraft, (front to rear) are: EF553 ‘A’ of No. 32 Squadron RAF; JK 226 ‘SW-K’, of No. 253 Squadron RAF, and JK868 ‘A’, also of 32 Squadron.



351 & 352 RAF Squadrons were used initially in attacking enemy shipping in the Adriatic. The squadrons had former Royal Yugoslav Air Force pilots who flew Supermarine Spitfires Mk.Vb from August 18th 1944 until May 1945, and were alternatively known “1st and 2nd Squadrons (NOVJ)”.



352 Squadron Spitfires BAF – 1945


The BAF was a multi-national air force with airmen from Britain, Greece, Italy, Poland, South Africa, Yugoslavia, USA and USSR, eventually flying 15 types of aircraft. It supported partisan resistance operations across Yugoslavia but also in Greece and Albania. Between its inception and its eventual absorption into the SFR Yugoslav Air Force on 16th May 1945, the BAF had flown over 38,000 sorties and dropped 6,650 tons of bombs and delivered over 16,000 tons of supplies to the Partisans and evacuated 19,000 wounded.

Soviet Ilushin IL-2 “Sturmovik” in BAF colours


The BAF also formed the Balkan Air Terminal Service (BATS) for delivery of supplies and troops as well as insertion and removal of Special Forces: SAS (UK) & OSS (USA) and rescue of downed airmen. Troops from BATS parachuted into areas where they joined Partisans and constructed emergency landing strips.

BAF DC3 transports taking wounded personnel back to Italy 1944


The 15th US Army Air Force had also carried out over 20,000 missions across the Balkans particularly against the oil fields of Romania and en route many of their heavy bombers crashed or were shot down over Yugoslavia. An Air Force Air Crew Rescue Unit was created and in a series of missions between 1 January and 15 October 1944, code named “Operation Halyard” (Операција Ваздушни мост), rescued a total of 1,152 Allied airmen from within Occupied Yugoslavia, – 795 with the assistance of the Yugoslav Partisans and 356 with the help of the Serbian Chetniks.

There is a long and historic connection between the Royal Air Force and the air forces of former Yugoslavia, especially during World War 2, and today we are responding to a resurgence of interest, especially the Battle of Britain, which is still seen as a classic “David & Goliath” affair with a small number of determined young fighter pilots defending Britain against the overwhelming might of the Luftwaffe during the summer of 1940.


Hawker Hurricane in Yugoslav Air force colours


On 5th January 1945  the Yugoslav Air Force (Jugoslavensko Ratno Vazduhoplovstvo – JRV) of communist Yugoslavia was formed from British and Soviet trained airmen and equipment operating to support Marshal Tito, head of the partisan liberation movement of Yugoslavia.

 Re-telling the stories of the Royal Air Force in the Balkans – 80 years on.


Dušan Simić is a Mechanical Engineer in Belgrade, Serbia and since the age of 9, his passion has been WW2 & the Cold War-era, especially aviation particularly as his family consists of several retired and active pilots (military & civilian). For more than 30 years he has studied the Battle of Britain, Luftwaffe-organization, pilots, aircraft and the campaigns in WW2 and has visited locations throughout Europe.


Dušan Simić


Since January 2020, Dušan has created the “Mark IX” Association. Its purpose is to foster national and international interest in the achievements of military airmen from the beginning of the 20th century to the present day, as well as the promotion of historical events with military and intelligence topics. The Association’s book publishing brand, “The Books of Mars”, translates classic works of famous WW2 airmen into Serbian and publishes them throughout all ex-Yugoslav countries.

His deep knowledge of technical aviation, its particular language and wartime aviation-idioms, has enabled him to reproduce historic works extremely accurately. The Serbo-Croat language is in use throughout Croatia, Bosnia & Herzegovina, Montenegro, Slovenia and Macedonia.


The first book in cooperation with Crecy publishing in UK, is the translation of Al Deere’s “Nine Lives”, with a Foreword by Ian Reed.  “Nine Lives” is one of the classic Battle of Britain documents by one of the most famous of RAF fighter pilots. By May 2020, he had completed the translation of their book into Serbian with 332 pages plus 8 more Pages of photographs with footnotes of further information which he had added.


“Nine Lives” – the wartime accounts of Air Commodore Al Deere DFC


Dušan’s next project was to be the famous contemporary war diaries of French fighter pilot René Mouchotte, “Les Carnets”  and so, via internet links he learned of the research, films and medal ceremonies organised by Jan Leeming & Ian Reed. He immediately made contact.

Since then, approaches have been made to the Mouchotte Family for their approvals before work commences and meanwhile “Nine Lives” is being printed and will be available in September 2020.


Copies can be obtained in UK, here at AFHG via

or direct from Belgrade at:








Balkanska iskustva – novi projekti Dušana Simića

  1. avgust 2020. godine

Obnovljeno interesovanje za prostor Balkana, za ulogu RAF-a u nastanku Balkanskog ratnog vazduhoplovstva (BAF) tokom Drugog svetskog rata i za pilote iz vremena bitke za Britaniju.

Kraljevsko ratno vazduhoplovstvo (RAF) na Balkanu u periodu 1941 – 1945

“Hariken”, model Mark IV, iz sastava 6. skvadrona RAF-a u mestu Prkos (Jugoslavija)

Od 1941. godine, 2. skvadron Kraljevskog jugoslovenskog ratnog vazduhoplovstva (2nd Royal Yugoslav Air Force Squadron) je bio pridružen 230. skvadronu RAF-a, koji je bio aktivan u Severnoj Africi i u Zapadnoj pustinji (misli se na deo pustinje Sahare koji zauzima zapadni deo Egipta, tzv. Western Desert). Njegovi avioni su učestvovali u blizu 1000 borbenih misija protiv neprijateljskih podmornica i na zadacima borbene pratnje savezničkog brodovlja u visini obale Severne Afrike. Sredinom 1943. godine, a nakon kapitulacije južnog dela Italije, saveznički avioni su otpočeli da redovno preduzimaju misije u kojima su ciljali neprijateljske vazduhoplovne baze i avione na balkanskom nebu. Stotine  pripadnika nekadašnjeg Kraljevskog jugoslovenskog ratnog vazduhoplovstva se pridružilo RAF-u, nakon što su pobegli u Grčku i u Egipat nakon agresije Sila Osovine u proleće 1941. godine. Neki jugoslovenski vazduhoplovci su služili u sastavu sovjetskog ratnog vazduhoplovstva.

Prvi RAF-ov skvadron sastavljen od jugoslovenskog vazduhoplovnog osoblja bio je 352. (jugoslovenski) skvadron RAF-a [No. 352 (Yugoslavian) Squadron RAF], formiran u Libiji 22. aprila 1944. godine.

  1. juna 1944. godine je formirano “Balkansko ratno vazduhoplovstvo” (skraćenica: BAF), kako bi potpomoglo borbu jugoslovenskih partizana i postalo je deo 281. vinga RAF-a, smeštenog u italijanskom gradu Bari, koji se na kraju svog postojanja sastojao iz 11 skvadrona, uključujući sledeće RAF-ove skvadrone: 6; 25; 37; 39; 213; 267; 351; 352; 1435, kao i 13. skvadron RHAF (Kraljevskog grčkog ratnog vazduhoplovstva) i 60. taktičku grupu američkog ratnog vazduhoplovstva (60th TC Group USAAF).

U Libiji je 1. jula 1944. godine formiran 351. skvadron (jugoslovenski) RAF-a [No. 351 (Yugoslavian) Squadron RAF], koji je bio opremljen “Harikenima” za izvršavanje borbenih misija nad Italijom i Jugoslavijom.

  1. i 352. skvadron RAF-a su isprva bili korišćeni u napadima na neprijateljsko brodovlje u Jadranskom moru. U skvadronima su, na avionima “Supermarin Spitfajer Mk. Vb”, leteli nekadašnji piloti Kraljevskog jugoslovenskog ratnog vazduhoplovstva u periodu od 18. avgusta 1944. godine, pa sve do maja 1945. godine, i imali su alternativne nazive poznate kao “1. (prvi) i 2. (drugi) skvadron NOVJ”.

Spitfajeri iz sastava 352. skvadrona BAF – 1945. godina

Balkansko ratno vazduhoplovstvo (BAF) je bilo višenacionalno ratno vazduhoplovstvo koje su činili vazduhoplovci iz Britanije, Grčke, Italije, Poljske, Južne Afrike, Jugoslavije, Sjedinjenih Američkih Država i Sovjetskog Saveza, naposletku letevši na 15 različitih tipova aviona. Ove vazduhoplovne snage su podržavale operacije partizanskog pokreta otpora širom Jugoslavije, ali takođe i u Grčkoj i u Albaniji. U periodu između svog nastanka i konačne apsorpcije u sastav ratnog vazduhoplovstva Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije (SFRJ) 16. maja 1945. godine, avioni iz sastava Balkanskog ratnog vazduhoplovstva su izvršili preko 38,000 poletanja i izbacili 6,650 tona bombi, odnosno dostavili preko 16,000 tona opreme partizanskim borcima i evakuisali 19,000 ranjenika.

Sovjetski avion, tip ljušin IL-2 Šturmovik“, u bojama BAF-a

Balkansko ratno vazduhoplovstvo (BAF) je takođe formiralo Službu vazdušnog terminala [Balkan Air Terminal Service (BATS)] za dostavu namirnica, ljudstva i opreme, za ubacivanje i izvlačenje pripadnika specijalnih snaga (britanskog SAS-a i američkog OSS-a), kao i za spašavanje oborenih avijatičara. Pripadnici BATS su se padobranima spuštali na neprijateljsku teritoriju, gde su se pridruživali partizanima i gradili poletno-sletne staze za hitne potrebe savezničkih pilota u nevolji.


BAF-ovi transporti avionima “DC3” su prebacivali ranjenike u Italiju tokom 1944. godine

  1. američka vazduhoplovna armija (15th US Army Air Force) je takođe izvela preko 20,000 misija širom Balkana, naročito protiv industrijskih postrojenja za vađenje i preradu nafte na tlu Rumunije, prilikom čijih letova su mnogi teški bombarderi bivali oboreni ili se prisilno spuštali na jugoslovensko tlo. Za potrebe operacija spašavanja avio-posada iz tih letelica, u okviru američke vazduhoplovne armije, je bila formirana Jedinica za spašavanje, koja je u periodu između 1. januara i 15. oktobra 1944. godine, u seriji misija šifrovanog naziva “Operation Halyard” (Операција Ваздушни мост), spasila ukupno 1,152 savezničkih vazduhoplovaca sa teritorije okupirane Jugoslavije, od kojih 795 uz učešće jugoslovenskih partizana i 356 uz pomoć srpskih četnika.

Postoji dugotrajna i istorijska povezanost između RAF-a i ratnih vazduhoplovstava bivše Jugoslavije, pogotovo tokom Drugog svetskog rata, dok u današnje doba mi odgovaramo na ponovno interesovanje za događaje iz tog istorijskog perioda, naročito u vezi bitke za Britaniju, koja se još uvek posmatra kao klasičan sukob “Davida protiv Golijata”, sa malim brojem odlučnih lovačkih pilota koji su branili Britaniju od nadmoćnijeg nemačkog ratnog vazduhoplovstva (Luftwaffe) tokom leta 1940. godine.

“Hoker Hariken” u bojama jugoslovenskog ratnog vazduhoplovstva

Na dan 5. januara 1945. godine je formirano jugoslovensko ratno vazduhoplovstvo (the Yugoslav Air Force (Jugoslovensko Ratno Vazduhoplovstvo – JRV), ratno vazduhoplovstvo komunističke Jugoslavije, i to od vazduhoplovaca koji su uvežbavani od strane britanskih i sovjetskih instruktora i od predate opreme za podršku Maršalu Titu, vođi partizanskog oslobodilačkog pokreta Jugoslavije.

Ponovno iznošenje priča o učešću RAF-a na Balkanu – 80 godina kasnije.

Dušan Simić je mašinski inženjer iz Beograda (Republika Srbija) i od uzrasne dobi sa 9 godina je pasionirano započeo da upoznaje i prati događaje iz perioda Drugog svetskog rata i Hladnog rata, naročito vazduhoplovne istorije, zbog činjenice da potiče iz porodice nekoliko penzionisanih i aktivnih pilota (vojnih i civilnih). Tokom više od 30 godina, proučavao je bitku za Britaniju, organizacionu shemu Luftwaffe, pilote, avione i kampanje tokom Drugog svetskog rata, a posetio je mnoštvo istorijskih lokacija širom Evrope.

Od januara 2020. godine, Dušan je oformio udruženje “Mark IX”. Njegova namena jeste da neguje nacionalna i internacionalna dostignuća vojne avijacije, od početka 20. veka pa do današnjih dana, kao i promoviše istorijske događaje sa vojnom i obaveštajnom tematikom. Izdavački brend udruženja, poznatiji pod nazivom “The Books of Mars” / “Marsove knjige”, prevodi klasična dela memoarske baštine čuvenih pilota iz perioda Drugog svetskog rata na srpski jezik i objavljuje ih širom bivših jugoslovenskih republika.

Dušanovo temeljno poznavanje vazduhoplovne tehnike, a naročito vazduhoplovne terminologije i popularne konverzacije iz ratnog vremena, omogućilo mu je da reprodukuje istorijske knjige sa izuzetno visokom preciznošću. Srpsko-hrvatski jezik je, inače, u upotrebi u Hrvatskoj, Bosni i Hercegovini, Crnoj Gori, Sloveniji i Makedoniji.

Prva objavljena knjiga u okviru spomenutog izdavačkog brenda, u saradnji sa engleskim izdavačem “Crecy Publishing”, jeste prevod memoara Al Dira, sa nazivom Nine Lives, uz predgovor koji je napisao gospodin Ian Reed. Nine Lives spada u klasike posvećene bici za Britaniju, dokument svedočenja jednog od najslavnijih RAF-ovih lovačkih pilota. Do maja 2020. godine, Dušan je završio prevod knjige na srpski jezik, na 332 strana, uz dodatnih 8 strana sa fotografijama, uz preko 300 fusnota kojima je knjigu obogatio dodatnim informacijama u vezi događaja i karaktera spomenutih u knjizi.

“Nine Lives” – ratna sećanja vazduhoplovnog Komodora Al Dira (Al Deere), nosioca  DFC-odlikovanja

Dušanov sledeći projekat je trebalo da budu čuveni ratni memoari francuskog pilota-lovca René Mouchotte-a (Rene Mušot), “Les Carnets”, a takođe je proučio mnoge propratne materijale dostupne putem interneta (istraživanja, dokumentarne filmove i ceremonije dodele medalja porodici pilota) koje su izvodili proteklih godina gospođa Jan Leeming i gospodin Ian Reed. Momentalno nakon uvida u takve materijale, Dušan je ostvario kontakt.

Od tog trenutka, nekoliko pokušaja je načinjeno da se ostvari kontakt sa porodicom Mušot radi pridobijanja njihove saglasnosti pre nego što se delo publikuje na srpskom jeziku, dok je u međuvremenu odštampana i početkom septembra objavljena knjiga “Nine Lives”.

Primerak knjige se može dobiti u Velikoj Britaniji, ovde u AFHG, preko linka:

Ili direktno u Beogradu, preko linka: